PR, public affairs i lobbing
Lobbing w Polsce jest Dzikim Zachodem – ekspert public affairs ujawnia, dlaczego to się musi zmienić
Dla wielu przedsiębiorców PR i lobbing kojarzą się z czymś odległym – domeną dużych korporacji, celebrytów biznesowych albo zakulisowych układów, o których lepiej nie wiedzieć. Tymczasem rozmowa z Janem Zujewiczem pokazuje, że budowanie wizerunku i świadomy udział w debacie publicznej to coś, co dotyczy każdej firmy – niezależnie od jej wielkości.
W najnowszym odcinku WINLINE360 rozmawiamy z Janem Zujewiczem – przedsiębiorcą, działaczem społecznym, współtwórcą Instytutu Poznańskiego i Poznańskiego Kongresu Gospodarczego oraz właścicielem agencji PR i public affairs Commons – o tym, jak wygląda praca PR-owca od kuchni, dlaczego lobbing w Polsce potrzebuje pilnej reformy oraz jak zbudować ogólnopolski kongres gospodarczy od zera.
Najważniejsze wnioski w skrócie
- Lobbing w Polsce jest znacznie słabiej uregulowany niż w Parlamencie Europejskim czy w Stanach Zjednoczonych, co prowadzi do nierównego dostępu do decydentów i ryzyka wizerunkowego dla firm.
- PR-owcy nie zastanawiają się, czy w firmie wydarzy się kryzys wizerunkowy, tylko kiedy – dlatego świadomość ryzyka powinna być częścią zarządzania każdą firmą, nie tylko dużych korporacji.
- Public affairs to nie to samo co lobbing w potocznym, negatywnym rozumieniu – to korzystanie z legalnych narzędzi, takich jak konsultacje społeczne, żeby reprezentować interesy firmy w sposób transparentny.
- Poznański Kongres Gospodarczy urósł z 1000 do 2500 uczestników w kilka lat dzięki filozofii organicznego, stabilnego wzrostu zamiast skokowego skalowania.
- Zaangażowanie społeczne i biznes wzajemnie się napędzają – im mocniej firma jest zakorzeniona lokalnie i społecznie, tym silniejszy i bardziej stabilny buduje wizerunek.
Zobacz całą rozmowę
Lobbing w Polsce jest Dzikim Zachodem – ekspert public affairs ujawnia, dlaczego to się musi zmienić. Pełny odcinek na kanale WINLINE360
Jeśli chcesz zobaczyć pełną rozmowę o tym, jak wygląda praca w PR i public affairs, dlaczego lobbing w Polsce potrzebuje reformy, jak firmy mogą legalnie i transparentnie uczestniczyć w debacie publicznej oraz jak od podstaw zbudować ogólnopolski kongres gospodarczy, obejrzyj cały odcinek na kanale WINLINE360.
Dlaczego lobbing w Polsce wymaga zmian?
Jan Zujewicz nie owija w bawełnę: polskie przepisy dotyczące lobbingu daleko odbiegają od standardów, które funkcjonują w Parlamencie Europejskim czy w Stanach Zjednoczonych – tam dostęp do decydentów opiera się na jasnych, praktycznych regułach. W Polsce, jak mówi, mamy dziś raczej „festiwal zakulisowych relacji” i nierównomierny dostęp do polityków i gremiów społecznych, co – jego zdaniem – finalnie szkodzi całej branży.
Dla przedsiębiorcy to nie jest temat abstrakcyjny. Brak jasnych zasad oznacza, że firmy, które chcą uczciwie wpływać na kształt regulacji dotyczących ich branży, funkcjonują w niepewnym otoczeniu – bez czytelnych reguł gry.
Kim jest Jan Zujewicz?
Jan Zujewicz swoją drogę zawodową zaczynał od działalności społecznej – już w czasach szkolnych angażował się w projekty szkolne, pozaszkolne i harcerstwo. Doświadczenie zdobywał też na najwyższych szczeblach administracji publicznej: był członkiem gabinetu politycznego dwóch ministrów finansów oraz zajmował się komunikacją przy projekcie CPK.
To doświadczenie „od środka” – jak sam podkreśla – dało mu wiedzę o procesach polityczno-gospodarczych, której nie da się zdobyć z podręczników ani studiów. Dziś prowadzi jednocześnie agencję Commons, Poznański Kongres Gospodarczy oraz Instytut Poznański – i twierdzi, że te projekty nie konkurują ze sobą o jego czas, tylko wzajemnie się uzupełniają.
Public affairs a lobbing – gdzie leży granica?
Wielu ludzi utożsamia public affairs z lobbingiem w negatywnym znaczeniu. Jan tłumaczy, że jego agencja korzysta wyłącznie z legalnych i społecznie akceptowalnych narzędzi – takich jak doradztwo przy udziale w konsultacjach społecznych. Każdy obywatel i każda firma ma prawo zabrać głos w procesie legislacyjnym, np. podczas konsultacji projektu ustawy – to narzędzie w pełni zgodne z prawem, z którego jednak niewiele firm świadomie korzysta.
Granicę etyki w tej pracy Jan Zujewicz opisuje jako kwestię sumienia – jego agencja od początku odmawia współpracy z podmiotami, które mogłyby tę granicę przekraczać, niezależnie od tego, czy dane działanie byłoby formalnie legalne.
PR nie tylko dla korporacji – dlaczego każda firma go potrzebuje?
Jedno z najczęstszych błędnych przekonań, z jakim mierzy się branża PR, to myślenie, że to usługa zarezerwowana dla dużych firm i celebrytów biznesowych. Jan Zujewicz przekonuje, że każda decyzja i każdy projekt firmy – niezależnie od jej wielkości – jest elementem jej wizerunku, a kryzys wizerunkowy może dotknąć równie dobrze małą firmę rodzinną, jak i dużą korporację.
Stąd zasada, którą kieruje się w swojej pracy: PR-owcy nie pytają, czy dany kryzys się wydarzy, tylko kiedy. Świadomość tego ryzyka i wcześniejsze przygotowanie na kryzysowe scenariusze to według niego podstawa, o której zbyt wiele małych firm zapomina.
Poznański Kongres Gospodarczy – jak zbudować wydarzenie od zera?
Poznański Kongres Gospodarczy wystartował w 2022 roku z myślą o wypełnieniu luki, którą Jan Zujewicz dostrzegł, obserwując rynek wydarzeń biznesowych z perspektywy Poznania i Warszawy jednocześnie. Pierwsza edycja zgromadziła około 1000 uczestników – wynik, który przy w pełni oddolnej organizacji i skromnych zasobach uznaje za duży sukces.
Kongres rósł od tego czasu konsekwentnie: w zeszłym roku liczba rejestracji sięgnęła około 2500 osób, a wśród gości znaleźli się prezydent Karol Nawrocki i marszałek Sejmu Szymon Hołownia. Piąta edycja odbędzie się 12-13 listopada 2026 roku i po raz pierwszy zostanie zorganizowana w profesjonalnej przestrzeni kongresowej – Poznań Kongress Center.
Kluczem do tego wzrostu, jak podkreśla Jan, nie jest agresywne skalowanie, ale filozofia organicznego rozwoju o 20-30% rocznie oraz konsekwentne doskonalenie procesów wypracowanych w poprzednich edycjach – zamiast budowania wszystkiego od nowa co roku.
Dlaczego zaangażowanie społeczne wzmacnia biznes?
Przez całą rozmowę powraca jeden wątek: im mocniej firma czy osoba jest zakorzeniona społecznie, tym stabilniejszy i skuteczniejszy buduje wizerunek. Jan opisuje to na własnym przykładzie – jego działalność społeczna, zaczęta jeszcze w czasach szkolnych, stała się fundamentem, na którym zbudował biznes oparty na relacjach z mediami i interesariuszami.
Ten sam wątek widać w działaniach Instytutu Poznańskiego, który angażuje się w lokalne inicjatywy – od wsparcia budowy Muzeum Powstania Wielkopolskiego, przez konkurs „Żywe Powstanie” dla młodzieży, po pomoc w czasie pandemii czy zbiórki dla ofiar wojny w Ukrainie i trzęsienia ziemi w Turcji.
Co przedsiębiorcy mogą wyciągnąć z tej rozmowy?
Ta rozmowa to nie tylko historia o PR i kongresach, ale praktyczna lekcja dla każdego przedsiębiorcy, który zastanawia się nad swoim wizerunkiem i miejscem w debacie publicznej. Warto zadać sobie kilka pytań:
- Czy masz świadomość, że kryzys wizerunkowy może dotknąć Twoją firmę niezależnie od jej wielkości – i czy jesteś na niego przygotowany?
- Czy korzystasz z legalnych narzędzi, takich jak konsultacje społeczne, żeby wpływać na regulacje dotyczące Twojej branży?
- Czy Twój rozwój biznesu jest budowany w sposób stabilny i organiczny, czy raczej stawiasz na skokowy wzrost za wszelką cenę?
- W jaki sposób Twoja firma angażuje się w lokalną społeczność – i czy robisz to w sposób autentyczny, a nie tylko wizerunkowy?
- Czy masz odwagę zabierać głos w debacie publicznej dotyczącej Twojej branży, czy wolisz pozostać niezauważony?